Skip to content
CalcGospel 微積分福音
返回

112 政治大學微積分(應數大二二) 第 5 題

考題 / 轉學考微積分 / 政大 / 微積分(應數大二二)

112學年度 · 112微積分應數大二二 · 第 5 題

題目

Problem

5. Let F(x,y)=(xy2+2y)i+(x2y+2x+2)j\mathbf{F}(x, y) = \left( xy^2 + 2y \right)\mathbf{i} + \left( x^2y + 2x + 2 \right)\mathbf{j} be a vector field. Evaluate the line integral

CFdr\int_C \mathbf{F} \cdot \mathrm{d}\mathbf{r}

where CC is a curve defined by r(t)=eti+(1+t)j, 0t1\mathbf{r}(t) = e^t \mathbf{i} + (1+t)\mathbf{j}, \ 0 \le t \le 1. (10%)

解答

解法一:利用保守場與勢函數(最推薦)

思路

展開
  1. 給定二維向量場 F(x,y)=P,Q\mathbf{F}(x, y) = \langle P, Q \rangle,其中:
    • P(x,y)=xy2+2yP(x, y) = xy^2 + 2y
    • Q(x,y)=x2y+2x+2Q(x, y) = x^2y + 2x + 2
  2. 我們首先檢驗其是否為保守場 (Conservative Vector Field)
    • Py=2xy+2\frac{\partial P}{\partial y} = 2xy + 2
    • Qx=2xy+2\frac{\partial Q}{\partial x} = 2xy + 2
    • 由於 Py=Qx\frac{\partial P}{\partial y} = \frac{\partial Q}{\partial x} 恆成立,該向量場確實是保守場。
  3. 第一步:求解勢函數 f(x,y)f(x, y)(使得 f=F\nabla f = \mathbf{F}):
    • fx=xy2+2y    f(x,y)=12x2y2+2xy+g(y)\frac{\partial f}{\partial x} = xy^2 + 2y \implies f(x, y) = \frac{1}{2}x^2y^2 + 2xy + g(y)
    • yy 求導: fy=x2y+2x+g(y)=x2y+2x+2    g(y)=2    g(y)=2y\frac{\partial f}{\partial y} = x^2y + 2x + g'(y) = x^2y + 2x + 2 \implies g'(y) = 2 \implies g(y) = 2y
    • 得到勢函數 f(x,y)=12x2y2+2xy+2yf(x, y) = \frac{1}{2}x^2y^2 + 2xy + 2y
  4. 第二步:求得積分路徑的起點與終點
    • 起點: r(0)=(e0,1+0)=(1,1)\mathbf{r}(0) = \left( e^0, 1+0 \right) = (1, 1)
    • 終點: r(1)=(e1,1+1)=(e,2)\mathbf{r}(1) = \left( e^1, 1+1 \right) = (e, 2)
  5. 第三步:利用保守場基本定理計算線積分CFdr=f(e,2)f(1,1)\int_C \mathbf{F} \cdot \mathrm{d}\mathbf{r} = f(e, 2) - f(1, 1)

答題過程

展開

我們首先檢驗向量場 F(x,y)=P(x,y)i+Q(x,y)j\mathbf{F}(x, y) = P(x, y)\mathbf{i} + Q(x, y)\mathbf{j} 是否為保守場。 設:

P(x,y)=xy2+2y,Q(x,y)=x2y+2x+2P(x, y) = xy^2 + 2y, \quad Q(x, y) = x^2y + 2x + 2

我們對其交叉求偏偏導數:

Py=2xy+2\frac{\partial P}{\partial y} = 2xy + 2 Qx=2xy+2\frac{\partial Q}{\partial x} = 2xy + 2

因為在整個 R2\mathbb{R}^2 平面上均有 Py=Qx\displaystyle \frac{\partial P}{\partial y} = \frac{\partial Q}{\partial x},故此向量場為保守向量場。這意味著其線積分僅與起點和終點有關,與具體路徑無關。


接下來,我們求解勢函數(Potential Function) f(x,y)f(x, y),使其滿足 f=F\nabla f = \mathbf{F}

fx=xy2+2y— (1)\frac{\partial f}{\partial x} = xy^2 + 2y \quad \text{--- (1)} fy=x2y+2x+2— (2)\frac{\partial f}{\partial y} = x^2y + 2x + 2 \quad \text{--- (2)}

我們將式 (1) 對 xx 進行偏積分:

f(x,y)=(xy2+2y)dx=12x2y2+2xy+g(y)— (3)f(x, y) = \int \left( xy^2 + 2y \right) \mathrm{d}x = \frac{1}{2}x^2 y^2 + 2xy + g(y) \quad \text{--- (3)}

其中 g(y)g(y) 為僅與 yy 相關的常數函數。

我們將式 (3) 關於 yy 求偏偏導數,並與式 (2) 比對:

fy=x2y+2x+g(y)=x2y+2x+2\frac{\partial f}{\partial y} = x^2y + 2x + g'(y) = x^2y + 2x + 2

由上式可得:

g(y)=2    g(y)=2y+C0g'(y) = 2 \implies g(y) = 2y + C_0

我們取常數 C0=0C_0 = 0,得到勢函數為:

f(x,y)=12x2y2+2xy+2yf(x, y) = \frac{1}{2}x^2 y^2 + 2xy + 2y

我們計算曲線 CC 的起點與終點:

  • 起點 AA (對應 t=0t = 0)r(0)=e0i+(1+0)j=i+j    (1,1)\mathbf{r}(0) = e^0 \mathbf{i} + (1+0)\mathbf{j} = \mathbf{i} + \mathbf{j} \implies (1, 1)
  • 終點 BB (對應 t=1t = 1)r(1)=e1i+(1+1)j=ei+2j    (e,2)\mathbf{r}(1) = e^1 \mathbf{i} + (1+1)\mathbf{j} = e\mathbf{i} + 2\mathbf{j} \implies (e, 2)

根據線積分基本定理(保守場性質):

CFdr=f(e,2)f(1,1)\int_C \mathbf{F} \cdot \mathrm{d}\mathbf{r} = f(e, 2) - f(1, 1)

我們代入勢函數計算值:

  • f(e,2)=12e2(2)2+2(e)(2)+2(2)=2e2+4e+4\displaystyle f(e, 2) = \frac{1}{2}e^2(2)^2 + 2(e)(2) + 2(2) = 2e^2 + 4e + 4
  • f(1,1)=12(1)2(1)2+2(1)(1)+2(1)=12+2+2=92\displaystyle f(1, 1) = \frac{1}{2}(1)^2(1)^2 + 2(1)(1) + 2(1) = \frac{1}{2} + 2 + 2 = \frac{9}{2}

計算相減:

CFdr=(2e2+4e+4)92=2e2+4e12\int_C \mathbf{F} \cdot \mathrm{d}\mathbf{r} = \left( 2e^2 + 4e + 4 \right) - \frac{9}{2} = 2e^2 + 4e - \frac{1}{2}

結論: 線積分值為 2e2+4e12\displaystyle 2e^2 + 4e - \frac{1}{2}